Accounting Equation là gì? Cách áp dụng và công thức

Nếu bạn đang học Principles of Accounting và thường bối rối khi phải xác định một transaction làm Assets, Liabilities hay Owner’s Equity thay đổi như thế nào, thì Accounting Equation là kiến thức bạn cần nắm chắc. Vậy Accounting Equation là gì? Công thức Assets = Liabilities + Owner’s Equity có ý nghĩa gì và được áp dụng vào bài tập như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu qua những ví dụ đơn giản, dễ hiểu và sát với dạng bài sinh viên thường gặp trong môn Principles of Accounting.
 

1. Accounting Equation là gì?

Accounting Equation là một trong những kiến thức nền tảng nhất trong môn Principles of Accounting. Công thức cơ bản được viết là:
Assets = Liabilities + Owner’s Equity
Hiểu đơn giản, Accounting Equation cho biết doanh nghiệp đang sở hữu những gì (Assets) và những tài sản đó được hình thành từ đâu: từ các khoản doanh nghiệp phải trả (Liabilities) hoặc từ phần lợi ích thuộc về chủ sở hữu (Owner’s Equity).
Ví dụ, nếu một business có 100,000 USD Assets và $40,000 Liabilities, phần còn lại thuộc về chủ sở hữu: $100,000 = $60,000 + $40,000
Vì vậy: Owner’s Equity = Assets − Liabilities
Đây là công thức mà sinh viên thường xuyên gặp trong các bài tập Principles of Accounting, đặc biệt khi phải xác định giá trị còn thiếu hoặc phân tích tác động của một transaction lên Assets, Liabilities và Owner’s Equity.

2. Tại sao Accounting Equation luôn cân bằng?

Accounting Equation luôn phải cân bằng vì mọi Asset mà doanh nghiệp sở hữu đều phải có một nguồn hình thành tương ứng.
Có thể hình dung theo hai phía:
Assets → Những gì business owns or controls.
Liabilities + Owner’s Equity → Những claims against those Assets.
Ví dụ, business có $200,000 Assets. Trong đó:
  • $150,000 đến từ Bank Loan
  • $50,000 đến từ Owner’s Investment
=> Khi đó: Assets = Liabilities + Owner’s Equity
$200,000 = $150,000 + $50,000
Nếu một transaction làm thay đổi một hoặc nhiều thành phần của Accounting Equation, các thay đổi đó phải được ghi nhận sao cho phương trình vẫn cân bằng. Đây chính là nền tảng của double-entry accounting.

3. Các thành phần của Accounting Equation

Accounting Equation cơ bản gồm ba thành phần chính:

a. Assets

Assets là những resources mà business sở hữu hoặc kiểm soát và dự kiến mang lại economic benefits trong tương lai.
Một số ví dụ thường gặp trong Principles of Accounting:
  • Cash
  • Accounts Receivable
  • Inventory
  • Supplies
  • Equipment
  • Buildings
  • Land
Ví dụ, nếu business có:
  • Cash = $20,000
  • Inventory = $30,000
  • Equipment = $50,000
thì:
Total Assets = $100,000
Trong bài tập, bạn có thể gặp Current Assets và Noncurrent Assets. Đây là cách phân loại Assets dựa trên thời gian sử dụng hoặc khả năng chuyển đổi thành cash.

b. Liabilities

Liabilities là những obligations mà business phải thanh toán cho các bên bên ngoài.
Một số ví dụ:
  • Accounts Payable
  • Notes Payable
  • Bank Loan
  • Salaries Payable
  • Interest Payable
Ví dụ, business mua supplies nhưng chưa thanh toán cho supplier. Khi đó business phát sinh Accounts Payable.
Nếu business vay thêm tiền từ bank, Liabilities cũng tăng vì business có thêm nghĩa vụ phải trả.

c. Owner’s Equity

Owner’s Equity thể hiện phần lợi ích thuộc về owner sau khi trừ Liabilities khỏi Assets.
Công thức: Owner’s Equity = Assets − Liabilities
Ví dụ:
  • Assets = $100,000
  • Liabilities = $40,000
Do đó: Owner’s Equity = $60,000

4. Accounting Equation qua các ví dụ thực tế

Đây là phần đặc biệt quan trọng đối với sinh viên học Principles of Accounting, bởi trong bài kiểm tra, bạn thường không chỉ được hỏi định nghĩa mà phải phân tích một transaction và xác định nó ảnh hưởng như thế nào đến Assets, Liabilities và Owner’s Equity. 

Example 1: Purchasing Equipment with Cash

Transaction: The company purchased Equipment for $20,000 and paid cash.
Analysis
  • Equipment increases by $20,000.
  • Cash decreases by $20,000.
Cả Equipment và Cash đều thuộc Assets.
Một Asset tăng nhưng một Asset khác giảm.
Accounting Equation
Assets Liabilities Owner's Equity
+$20,000 Equipment    
−$20,000 Cash    
Net change: $0    
Total Assets không thay đổi, vì business chỉ chuyển một dạng Asset (Cash) sang một dạng Asset khác (Equipment).
Vì vậy, Accounting Equation vẫn cân bằng.

Example 2: Borrowing Money from the Bank

Transaction: The company borrowed $200,000 from the bank.
Analysis
  • Cash increases by $200,000.
  • Notes Payable increases by $200,000.
Cash là Asset, còn Notes Payable là Liability.
Accounting Equation
Assets Liabilities Owner's Equity
+$200,000 Cash +$200,000 Notes Payable  
Khi business vay tiền, Assets tăng vì business nhận được Cash.
Đồng thời, Liabilities tăng vì business phát sinh nghĩa vụ phải trả khoản vay.
Do đó:
Assets + $200,000 = Liabilities + $200,000 + Owner’s Equity
Hai phía cùng tăng $200,000 nên Accounting Equation vẫn cân bằng.

Example 3: Paying Accounts Payable

Transaction: The company paid $50,000 to settle its Accounts Payable.
Analysis
  • Cash decreases by $50,000.
  • Accounts Payable decreases by $50,000.
Cash là Asset, còn Accounts Payable là Liability.
Accounting Equation
Assets Liabilities Owner's Equity
−$50,000 Cash −$50,000 Accounts Payable  
Cả Assets và Liabilities cùng giảm $50,000.
Vì vậy, hai phía của Accounting Equation vẫn bằng nhau.
Tham khảo thêm nhiều ví dụ chi tiết  TẠI ĐÂY 
 

5. Cách học hiệu quả

  • Hiểu bản chất: Trước tiên, nắm chắc công thức cơ bản và ý nghĩa từng thành phần.
  • Phân loại tài khoản: Biết nhóm tài khoản để xác định tăng hay giảm.
  • Luyện định khoản: Làm nhiều bài tập định khoản cơ bản đến nâng cao, so sánh kết quả.
  • Áp dụng vào Financial Statements: Từ Accounting Equation, bạn có thể hiểu rõ hơn cách lập và phân tích Balance Sheet, Income Statement và Statement of Cash Flows.
  • Ôn tập liên tục: Học theo đề cương, luyện đề thi các năm trước.

Nếu bạn vẫn chưa nắm rõ Accounting Equation hoặc gặp khó với môn Principles of Accounting, đừng lo! Hãy bắt đầu với playlist học Principles of Accounting miễn phí dưới đây. Nội dung này phù hợp cho sinh viên các trường đại học, đặc biệt là các bạn sinh viên Trường Đại học Ngoại thương (FTU), bao gồm kiến thức từ cơ bản đến nâng cao của Nguyên lý và Kế toán tài chính.
🎥 Playlist học Nguyên lý kế toán miễn phí: TẠI ĐÂY 
 
📌Nếu cần hỗ trợ thêm, hãy liên hệ trực tiếp qua Zalo: 0359.286.819 (chị Linh) để được tư vấn về môn Nguyên lý kế toán và Kế toán tài chính cho sinh viên tất cả các trường đại học.
Bạn sẽ nhận được hỗ trợ:
✅ Giải đáp miễn phí các câu hỏi về Nguyên lý kế toán.
✅ Gia sư 1-1 cấp tốc dành cho sinh viên mất gốc (online hoặc offline).
✅ Hướng dẫn giải bài tập, hỗ trợ ôn tập theo đề cương và cung cấp các bộ đề luyện tập có đáp án, lời giải chi tiết để tự học hiệu quả.
Cam kết: Không hỗ trợ thi hộ hay làm bài thay. Mục tiêu là giúp sinh viên hiểu đúng bản chất kế toán, biết cách tư duy và tự tin làm bài trong các kỳ thi.